Wanneer is een nieuwe boom eigenlijk een volwaardige vervanger van een oude? Die vraag staat centraal in het artikel van onze collega’s Alex Bos en Fons van Kuik in de nieuwste editie van Vakblad Bomen. Aanleiding is een grote zwarte populier in Veenendaal. De boom dreigt te verdwijnen voor de ontwikkeling van een Integraal Kindcentrum.
Het gaat om een uitzonderlijk exemplaar. De populier heeft een stamomtrek van 493 cm, is 34,5 meter hoog en heeft een kroonvolume van meer dan 15.000 m³. Volgens berekeningen vertegenwoordigen zijn ecosysteemdiensten ruim 38.000 euro maatschappelijke waarde per jaar.
Maar het artikel gaat uiteindelijk over een bredere ontwikkeling binnen het bomenvak.
Alex en Fons stellen dat de centrale vraag niet langer is hoeveel bomen ergens staan, maar welke functies zij vervullen. Grote bomen leveren veel schaduw, verkoeling, waterberging en leefruimte voor andere soorten. Bij kap verdwijnt die functie direct. Nieuwe bomen hebben vervolgens tientallen jaren nodig om een vergelijkbare bijdrage te leveren. Ze noemen dat de ‘ecologische schuld’ van kap.
Ook de populier zelf verdient volgens hen herwaardering. De soort raakte lange tijd uit de gratie, maar groeit snel en bouwt relatief snel kroonvolume op. Juist daardoor kan de populier bijdragen aan klimaatadaptatie en meer boomkroonbedekking in steden.
De belangrijkste boodschap ligt misschien nog eerder in het proces. Bestaande bomen moeten vanaf het begin onderdeel zijn van locatiekeuzes en ontwerp. Anders gaat het gesprek al snel alleen nog over compensatie.
Zoals Alex en Fons het treffend afsluiten: “Een nieuwe boom kun je vandaag planten. Maar een boom van vijftig jaar oud moet eerst vijftig jaar de tijd krijgen.”
Mooi om deze inhoudelijke bijdrage van onze collega’s terug te zien in Vakblad Bomen. Klik hier voor het hele artikel (PDF).
Zelf de waarde van je eigen bomen bekijken? Ga naar de BomenSpotter!