TreeTag-sensor

Slim boombeheer begint bij wat je niet ziet

Bomen staan onder druk. Verdroging, hittestress, wortelschade: vaak blijven de eerste signalen onopgemerkt tot het misgaat. Maar wat als je die signalen wél op tijd kon zien, gewoon op je laptop, telefoon of tablet? De TreeTag is een slimme, compacte sensor die de boom 24/7 monitort. Zo zie je al wat er gebeurt, voordat het buiten aan de boom zichtbaar wordt.

Onze aanpak 

De TreeTag is een slimme, compacte sensor die de boom 24/7 monitort. De sensor meet de groei, beweging, temperatuur, luchtvochtigheid en lichtintensiteit. De data wordt automatisch doorgestuurd en overzichtelijk weergegeven in het online TreeTag-dashboard. Het unieke aan de TreeTag is dat de boom ‘zelf’ aangeeft wanneer hij vochtstress ervaart.

De sensor is inmiddels een beproefd concept, ontwikkeld door ePlant uit de Verenigde Staten. De TreeTag wordt wereldwijd ingezet voor het monitoren van de ontwikkeling en vochtbehoefte van jonge aanplant tot monumentale bomen. 

Het plaatsen van de sensor kan op elke boom van meer dan 5 cm in diameter. Na monteren activeer je de sensor eenmalig. Door het ingebouwde zonnepaneel blijft de sensor altijd in werking, ook in de schaduw. 

Het resultaat

Binnen zestig minuten na activering verschijnen de eerste meetgegevens in het online TreeTag-dashboard. In dit portaal zie je in overzichtelijke grafieken alle meetgegevens.

Meerjarenmonitoring
De TreeTag-sensor is uitermate geschikt voor meerjarenmonitoring zoals de ontwikkeling van monumentale bomen en veteranenbomen. Naast de toestand van de boom, geeft de sensor ook inzicht in de groeiomstandigheden zoals lichtintensiteit, luchtvochtigheid en temperatuur. Ook de bewegingen van de stam worden nauwkeurig vastgelegd.

Bouwlocaties en bronneringsprojecten
De boom geeft zelf aan wanneer ingrijpen nodig is,  bijvoorbeeld door het geven van water. Daarom is de TreeTag onmisbaar voor het monitoren van bomen op bouwlocaties en in bronneringsprojecten. Doordat de sensor elke vijf minuten metingen uitvoert, ontstaat er een nauwkeurig logboek over de ontwikkeling van de boom.

De TreeTag-sensor geeft antwoord op al je vragen

De boom geeft zelf aan of hij water nodig heeft. De TreeTag-sensor detecteert namelijk direct vochtstress, nog voordat je het met het blote oog ziet. Zo voorkom je groeistagnatie door droogte én onnodig watergeven. Dat scheelt water, tijd en geld.

De TreeTag-sensor registreert de houtaanwas en laat zien hoe de boom zich ontwikkelt. Of het nu gaat om jonge aanplant of om een monumentale boom: je krijgt een helder beeld van de vitaliteit en groei.

De sensor volgt bewegingen van de stam en meet de hellingshoek. Ontstaat er een afwijkende uitslag of kanteling? Dan zijn dat mogelijk signalen van instabiliteit. De TreeTag legt deze trends vast zodat je risico’s op tijd herkent.

Licht, temperatuur en luchtvochtigheid zijn cruciaal voor boomgezondheid. De TreeTag-sensor meet deze factoren continu en laat zien of ze bijdragen aan gezonde groei of juist stress veroorzaken.

De TreeTag-sensor voert elke vijf minuten een meting uit en alle metingen komen samen in een overzichtelijk online dashboard. Zo beschik je over een objectief logboek dat beslissingen ondersteunt én verantwoording richting bestuurders, aannemers of subsidieverstrekkers eenvoudig maakt.

Ontdek het zelf

Cobra is een adviesbureau van aanpakkers en doorzetters. Wij werken door heel Nederland voor gemeenten, provincies, waterschappen, bedrijven, ontwikkelaars en non-profit organisaties. 

Onze visie is om wereldleider te zijn in het in kaart brengen van stedelijke natuur en het geven van inzicht in de toekomstige leefomgeving.

Ontdek het zelf

De TreeTag is ontwikkeld door het bedrijf ePlant uit de Verenigde Staten. Sindsdien is de sensor wereldwijd ingezet en nu ook beschikbaar in Nederland en Vlaanderen. Bekijk hieronder de introductievideo van ePlant over de TreeTag.

Gegevens van de TreeTag-sensor begrijpen

De TreeTag verzamelt elke 5-15 minuten gegevens over de fysiologische toestand van een boom én over de directe omgeving. Hieronder lees je welke meetwaarden worden geregistreerd en hoe je ze kunt interpreteren.

De groeimetriek laat het verschil zien in de maximale dendrometerwaarde van de ene dag op de andere. De maximale waarde wordt meestal vlak voor zonsopgang bereikt, wanneer de boom het minst onder spanning staat door verdamping. Tijdens de nacht vormt de boom tevens nieuwe houtcellen. Deze groei is onomkeerbaar: nieuw hout blijft bestaan.

Hoe werkt het?
Als de boom elke 24 uur een beetje groeit, zie je telkens vóór zonsopgang een iets hogere waarde dan de vorige nacht. Deze gegevensindicator negeert dus de dagelijkse krimp overdag en focust puur op netto groei.

Waarvoor gebruik je dit?
Groei is vooral waardevol als relatieve indicator binnen een groep bomen of over langere tijd. Zo kun je bijvoorbeeld zien dat een groep bomen minder groeit als die minder water krijgt dan een andere groep met dezelfde omstandigheden.

Let op!
Negatieve groei betekent niet dat er hout verdwijnt, maar dat de boom de maximale dikte van de vorige nacht niet opnieuw bereikt. Dit kan komen door waterstress of kleine veranderingen in de sapconcentratie. Tijdens rustperiodes (zoals de winter bij loofbomen) is weinig tot geen groei normaal. Zelfs een licht negatieve trend is dan geen reden tot zorg.

Wat meet dit?
MDS staat voor Maximale Dagelijkse Stamkrimp, ofwel de grootste dagelijkse krimp van de stam. Dit is de tegenhanger van de groeimetriek: MDS kijkt juist naar de tijdelijke krimp en negeert de langzame toename door groei. Het is het verschil tussen het maximum van de vorige nacht en het minimum overdag.

Wat betekent het?
Een hogere MDS betekent meer spanning in het hout door verdamping. Deze krimp varieert per dag door omgevingsfactoren zoals temperatuur, luchtvochtigheid en bodemvocht. Bij bomen met stabiel bodemvocht komt variatie in MDS vooral door het weer. Ook lichtinval speelt een rol: schaduwrijke dagen zorgen vaak voor lagere MDS-waarden.

Hoe interpreteer je MDS?
Net als bij groei is MDS het meest zinvol in vergelijking:

  • Over de tijd
  • Tussen bomen op dezelfde locatie of van dezelfde soort
  • Binnen groepen onder verschillende omstandigheden

 

Voorbeeld:
Blijft het weer hetzelfde, maar de stam krimpt overdag meer (hogere MDS)? Dan krijgt de boom waarschijnlijk minder water uit de bodem. Let op! Het kan ook zijn dat er sprake is van wortelrot waardoor de boom minder water kan opnemen.

Krimpt de stam juist minder (lagere MDS), dan is dat een teken dat de boom voldoende water tot zijn beschikking heeft.

Wat meet dit?
De Waterstress index (WSI) is een maat voor de opgebouwde droogtestress in de boom. Dit wordt gebaseerd op het verschil tussen de actuele stamkrimp en de maximale hydratatie in het verleden. Dus: hoe ver zit de stam op dit moment onder zijn ‘volledig gehydrateerde’ dikte?

Wat maakt het anders dan MDS?
Als de boom elke nacht een beetje groeit, dan liggen MDS en WSI dicht bij elkaar. Maar als de boom meerdere nachten niet herstelt (negatieve groei), dan blijft de MDS gelijk of daalt, terwijl de WSI verder oploopt. Daarom is WSI een betere indicator voor langdurige droogtestress.

Waarom is WSI nuttig?
WSI laat zien of een boom structureel te weinig water heeft. Het reageert minder op dagelijkse weersschommelingen en legt juist de nadruk op opgehoopte stress over meerdere dagen. Dit maakt het bijzonder waardevol voor:

  • Detectie van langdurige droogte
  • Fout in irrigatiesystemen
  • Monitoring van bomen in extreme hitte of droge seizoenen

Let op:
Langdurige negatieve groei in combinatie met oplopende WSI is reden voor zorg! Dit betekent namelijk dat de boom langdurig niet genoeg herstelt.

De TreeTag-sensor brengt nauwkeurig de kanteling en kantelrichting van de stam in beeld. We kunnen deze nog niet koppelen aan de kracht die de wind op de boom uitoefent. Dat betekent ook dat we geen drempelwaarden kunnen koppelen aan de meetwaarden.

We geven de kantelrichting weer in 25 richtingssectoren (taartpunten) van circa 14o. De hellingshoek heeft een resolutie van 0,044o en een nauwkeurigheid van 0,1-0,3o, afhankelijk van de montage.

We plotten de windsnelheid in de grafiek van de hellingshoek. Hieruit mogen géén conclusies getrokken worden, maar deze combinatie maakt de interpretatie van de hellingshoek inzichtelijker.

Soms moet je falen om de juiste innovatie te vinden. De ontwikkeling van een eigen sensor liep spaak, maar in de TreeTag vond ik precies wat ik zocht. Ik heb tien sensoren op de bomen rond ons kantoor hangen die de ‘hartslag’ van mijn bomen nauwlettend in de gaten houden. Geen wonder dat Time Magazine de TreeTag uitgeroepen heeft tot een van de beste innovaties van 2023!

Joost Verhagen - directeur & innovator

De investering in groen

Wil je kennismaken met deze nieuwe manier van datagestuurd boombeheer? Kies dan het pakket dat bij jouw situatie past. De prijzen zijn tijdelijk inclusief plaatsing en activering van de sensor(en).

Kennismakingsprijzen zijn geldig tot 1 oktober 2026.

Kennismakingspakket 1

895 Excl. 21% btw
  • 1 TreeTag-sensor*
  • Incl. plaatsing en activatie sensor
  • 5 jaar LoRa-connectiviteit**
  • Toegang tot online TreeTag-dashboard
  • Deelname aan masterclass

Kennismakingspakket 2

2.350 Excl. 21% btw
  • 3 TreeTag-sensoren*
  • Incl. plaatsing en activatie sensoren
  • 5 jaar LoRa-connectiviteit**
  • Toegang tot het online TreeTag-dashboard
  • Deelname aan masterclass

Kennismakingspakket 3

3.750 Excl. 21% btw
  • 5 TreeTag-sensoren*
  • Incl. plaatsing en activatie sensoren
  • 5 jaar LoRa-connectiviteit**
  • Toegang tot het online TreeTag-dashboard
  • Deelname aan masterclass

*Na aankoop is de TreeTag-sensor volledig jouw eigendom. Daarbij verwachten wij goed onderhoud voor een optimale werking. Schade door bijvoorbeeld vandalisme of achterstallig onderhoud valt buiten onze verantwoordelijkheid.

** Tussentijdse prijsstijgingen, bijvoorbeeld voor het LoRa-netwerk van KPN of de services van ePlant, berekenen wij niet door. In plaats daarvan verrekenen wij deze prijsstijgingen met de resterende looptijd van je abonnement.

Enkele organisaties die
onze * inzetten

Veelgestelde vragen

De TreeTag kan geïnstalleerd worden vanaf een stam- of takdiameter van 5 cm.

De TreeTag-sensor is geschikt voor alle loof- en naaldbomen.

De meting wordt gedaan op het oppervlak waar de dendrometer op rust. Kies voor het plaatsen van de TreeTag een plek met zo glad mogelijk oppervlak. Hoe dichter bij levend weefsel, hoe beter het meetresultaat. Verwijder daarom voorzichtig dikke, ruwe of schilferige schors.

Klik hier voor het online TreeTag-portal.

Binnen 60 minuten na correcte installatie en activering van de TreeTag.

De dendrometer meet de diktegroei van de stam of tak. Bij groei zie je over de tijd een stijgende meetcurve. Een langzaam groeiende boom heeft een aanwas tussen 0 en 5 mm per jaar. Een snelgroeiende boom heeft een aanwas tussen 5 en soms wel 20 mm per jaar.

Heeft de boom voldoende water tot zijn beschikking? Dan krimpt de stam van de boom overdag licht en zwelt hij ’s nachts weer aan. Bij vochtstress is de krimp overdag groter dan het herstel ‘s-nachts.

Dit is afhankelijk van de toepassing.

  • Voor het monitoren van de vochtbehoefte van de boom en de externe omstandigheden; 2,5 – 3 m hoog.
  • Voor het monitoren van de kanteling van de kluit moet de sensor op of direct boven de stamvoet geplaatst worden.
  • De sensor kan ook geplaatst worden op een dikke tak om specifiek die tak te monitoren.

Gebruik voor zachtere houtsoorten een boor van 3 mm, voor hardere houtsoorten een boor van 3,5 mm.

Ja, voor de interpretatie van de gegevens geven wij de voorkeur aan het plaatsen van de TreeTag-sensor aan de zuidzijde. Op deze manier vangt het zonnepaneeltje voldoende licht om de batterijen ook in de winter op niveau te houden.

Nee, zolang de boom dikker dan 5 cm in diameter is. Maak je boor wel schoon met alcohol als je hem eerder gebruikte op een andere boom.

Ja. Boor opnieuw zodat de plunjer goed contact maakt met het hout. Houd de boor loodrecht op het oppervlak.

Bevestig met het etiket leesbaar (rechtop). De plunjer zit dan boven de schroef. Dit voorkomt dat sap op de plunjer druipt.

Bij snelle groeiers en jonge bomen, moet dat eens per jaar. Als de plunjer zijn maximale bereik nadert, zie je in het online dashboard een waarschuwing. Je draait de schroef dan iets uit en bevestigt de TreeTag opnieuw.

Ja. Het zonnepaneel genereert ook voldoende stroom onder de boomkroon of bij bewolking.

Het LED-lampje geeft radiostatus aan.

Opmerking: Nederland en België hebben een goede LoRa-dekking. Toch kan het voorkomen dat de sensor geen verbinding kan maken met het netwerk. Daarvoor kunnen wij helaas geen oplossing bieden.

De TreeTag-sensor communiceert via het LoRa-netwerk van KPN. De TreeTag-sensor verstuurt de data over dit netwerk naar onze servers waar de gegevens worden geanalyseerd en zichtbaar worden gemaakt in het online TreeTag portal.

Neem dan contact op met support@cobra360.nl.

Maak schoon met een vochtige doek. Geen zeep of oplosmiddelen gebruiken.

Met een vochtige doek, gebruik geen schoonmaak- of oplosmiddelen.

Ook starten met datagestuurd boombeheer?

Mijn team staat voor je klaar.

Bel, mail of vul het formulier in.

Anderen bekeken ook

Nader technisch onderzoek

Boomveiligheidscontrole

Boomrisicomanagement

Boomdeskundige begeleiding

Bomenkansenkaart

Bomeneffectanalyse

FAQ

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.

Gerelateerde onderwerpen

Vakbeurs Openbare Ruimte 23 & 24 september

Waar is nog ruimte voor extra boomkroonbedekking?

Rioolvervanging met oog voor waardevolle bomen

Vraag nu de Bomenkansenkaart infographic aan

De uitdaging na de nulmeting NHV

Droogte en behoud van bomen

Boomkroonbedekking volgens de NHV

Bereikbaar in de zomerperiode